سورهٔ رعد

از بین دستانش (جلو) و از خلف (پشت سر) او تعقیب کنندگانی هستند [ملائکه‌ای که بعضی از آنها بعضی را تعقیب می‌کنند] که [با حفظ کردنی ناشی از یا به خاطر] امر خداوند او را حفظ می‌کنند همانا خداوند آنچه [از نعمت‌ها] که در قومی هست را تغییر نمی‌دهد تا آنچه [از حُسن حال و طاعت و برّ (نیکی) و صلهٔ ارحام] که در خودشان هست را تغییر دهند و اگر خداوند برای قومی بدیی بخواهد پس بازگرداندنی برای آن نیست و آنها غیر از او متولّیی ندارند [یعنی نه ناصری سوای او هست و نه متولّیى غیر او بر امور مردم هست]

او کسی است که برق را به خوف و به طمع [به ترسان‌ها و طمعکاران] به شما نشان می‌دهد و ابرهای سنگین [از آب] را ایجاد می‌کند

و رعد به حمد (ستایش) او و ملائکه از ترس [و اجلال] او تسبیح می‌کنند و صاعقه‌ها را می‌فرستد و آن را به کسی که بخواهد اصابت می‌دهد [و او را هلاک می‌کند] و (در حالی که) آنان [برای غایت جهلشان و عنادشان و عدم تدبّرشان در تسخّرشان تحت این تسخیر کننده‌ها] دربارهٔ خداوند [و مبدئیّت او و مرجعیّت او و تفرّد (یگانگی) او در آلهت و استحقاق عبادت و سایر صفات او] مجادله می‌کنند و (حال آنکه) او شدید مؤاخذه کننده است

دعوت حقّ برای او است و کسانی که غیر از او را می‌خوانند [یا دعوت کنندگانی که خلق را به اتّباع خود بدون اذن خداوند دعوت می‌کنند یا در حالی که آنها غیر از خداوند هستند یا مدعوّینی که خلق را بدون اذن خداوند یا به غیر از خداوند دعوت می‌کنند، آنها] چیزی را برای آنان استجابت نمی‌کنند مگر مانند باز کنندهٔ دو کف [دست] خود به آب است [یعنی مگر مانند اجابت آب بر کسی است که کف دستش را باز کرده] تا [آب] به دهانش برسد و (حال آنکه) او رسانندهٔ آن [آب به دهانش] نیست و دعای کافران [برای خداوند] جز در گمراهی نیست [برای اینکه کافر دعایش بر خداوند دعاء بر شیطان است از حیثی که شعور نمی‌ورزد یا دعاء (دعوت) کافران خلق را به سوی خودشان یا به سوی خداوند یا به سوی غیر آن دو نیست، یا دعاء (دعوت) خلق کافران را جز در گمراهی در ضیاع (ضایع شدن) و عدم ترتّب اثر نیست]

و کسانی که در آسمان‌ها و [کسانی که در] زمین هستند به میل و به اکراه و سایه‌هایشان در بامدادان و شامگاهان به خداوند سجده می‌کنند

بگو: پروردگار آسمان‌ها و زمین کیست، بگو: الله، [زیرا جوابی سوای آن ندارند، بعد اعتراف به ربوبیّت او به آن دو، به آنها] بگو: آیا پس اولیائی را غیر از او گرفته‌اید که نفعی و نه ضرری را بر خودشان مالک نمی‌شوند؟ [پس چگونه به غیر خود از امثال آنها را مالک ‌شوند! چه رسد به تربیت آسمان‌ها و زمین خاکی که نه به آن دو می‌رسند و به آن دو و نه به علم آن دو احاطه نمی‌یابند] بگو آیا نابینا [که طریق ضرّش و نه نفعش را نمی‌بیند] و بصیر [که غیر خود را می‌بیند و به ضرّ او و نفعش احاطه دارد و طوری که می‌خواهد در آن تصرّف می‌کند، یا آیا نابینایی مانند مشرک که بین کسی که نه ضرر می‌رساند و نه نفع می‌رساند و کسی که ضرر می‌رساند و نفع می‌رساند فرق نمی‌گذارد و بصیرى مانند مؤمن که آن را می‌بیند و فرق می‌گذارد] مساوی می‌شود؟ یا آیا ظلمات (تاریکی‌ها) [مانند کفر] و نور [مانند ایمان] مساوی می‌شوند؟ یا برای خداوند شریکانی قرار داده‌اند که مانند خلق کردن او خلق کرده‌اند؟ پس خلق کردن (آفرینش) بر آنها مشتبه شده، بگو الله خالق هر چیزی است [و آنها مخلوق هستند چه رسد به خالق بودنشان] و او واحد است [که چیزی در وجود با او باقی نمی‌ماند] و قهّار (بسیار چیره) است [که هر چیز فانی (فنا شونده) تحت وجود او مضمحل است و انانیّتی ندارد]

از آسمان آب را فرو فرستاد و در مجاریی به اندازهٔ آنها جاری شدند و سیل، کف بالا آمده [بر سیل] را حمل کرد و از آنچه (فلزاتی) که به طلب زیور آن را در آتش می‌گدازند یا کالایی [یعنی آنچه که از آن تمتّع می‌یابند مانند اوانی (ظروف) و آلات صنایع و غیر آنها] را، خداوند این‌چنین حقّ و باطل را با کفی مثل آن (کف آب) [مَثَل] می‌زند پس امّا کف که کنار می‌رود (افکنده می‌شود، سیل آن را بیرون می‌افکند) و امّا آنچه که به مردم نفع می‌رساند پس [برای انتفاع اهل آن] در زمین مکث می‌کند (می‌ماند) مَثل‌ها را خداوند این‌چنین می‌زند {یعنی مَثل ظهور حقّ و اختلاط آن با باطل مثل نزول آب و اختلاط آن با کف است}

برای کسانی که به نیکی بر پروردگارشان استجابت کرده‌اند {یعنی مَثَل‌ها را برای حال آنان و اینان می‌زند، یعنی حال آن دو مانند حال آب و کف است، یا مَثَل‌ها را می‌زند برای بشارت اینان و انذار آنان، یا مَثَل‌ها را می‌زند برای کسانی که استجابت کرده‌اند} و کسانی که بر او استجابت نکرده‌اند البتّه اگر آنچه که در زمین دارند را جمیعاً و مثل آن را با آن به او فدیه دهند آنان حساب بدی دارند و مأوای آنان جهنّم است و چه بد جایگاهی (مستقرّی) است

آیا پس کسی که می‌داند آنچه که از پروردگارت به تو نازل شده [یعنی تمام قرآن، یا جملهٔ احکام رسالت، یا به ویژه ولایت] حقّ است مانند کسی است که او [از علم آن] کور است؟ جز این نیست که خردمندان [عدم تشابه آن دو را] یادآوری می‌کنند [نه اصحاب خیال و ارباب الف و عادات]

کسانی که به عهد خداوند وفا می‌کنند و میثاق (پیمان‌) [ولایت را که با وفاء کردن به عهد نبوّت برای آنان حاصل می‌شود] را نقض نمی‌کنند