سورهٔ نحل

محل نزول:   مکّه
تعداد کل آیات: ۱۲۸
نام‌های سوره:
نحل، نِعم
تفسیر

٢١ أَمْوَاتٌ غَيْرُ أَحْيَاءٍ وَمَا يَشْعُرُونَ أَيَّانَ يُبْعَثُونَ

مردگانی غیر زنده هستند [و آنها از شما پائین‌ترند و شما از کسانی که به جای خداوند می‌خوانید اولی (سزاوارتر) هستید به اینکه خوانده شوید] و (حال آنکه) شعور نمی‌ورزند که خود کی برانگیخته می‌شوند [یعنی شعور به بعثت خود ندارند چه رسد به وقت برانگیخته شدن غیر خود و مجازات و شفاعت آنها]

- ترجمه سلطانی

مردگانی، غیر زنده هستند و (حال آنکه) شعور نمی‌ورزند که خود کی برانگیخته می‌شوند

- ترجمه راستین

اینها مرده و از حیات بی‌بهره‌اند و هیچ حس و شعور ندارند که در چه هنگام مبعوث می‌شوند (و که آنها را برمی‌انگیزد).

- ترجمه الهی قمشه‌ای

٢٢ إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَالَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ قُلُوبُهُم مُّنكِرَةٌ وَهُم مُّسْتَكْبِرُونَ

خدای شما خدای یکتا است [و مستحقّ عبادت است و واحد است نه متعدّد] پس کسانی که به آخرت ایمان نمی‌آورند قلوبشان منکِر است [که نه خداوند را می‌شناسند و نه امر آخرت را] و آنان (خود) مستکبر هستند [زیرا استکبار، همان خروج از حکم خداوند و حکم خلفای او است و آنها برای عدم اعتقادشان به خداوند و به خلفای او خارج هستند]

- ترجمه سلطانی

خدای شما خدای یکتا است پس کسانی که به آخرت ایمان نمی‌آورند قلوبشان منکِر است و آنان (خود) مستکبر هستند

- ترجمه راستین

خدای شما خدایی یکتاست، و آنان که به عالم آخرت ایمان ندارند (اگر هم به زبان گویند) به دل منکر (مبدأ متعال) اند و (از اطاعت حکم خدا) تکبر و سرپیچی می‌کنند.

- ترجمه الهی قمشه‌ای

٢٣ لَا جَرَمَ أَنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعْلِنُونَ إِنَّهُ لَا يُحِبُّ الْمُسْتَكْبِرِينَ

حقّاً (در حقیقت) [قلوبشان مُنکر رجعت است یعنی کافر است] همانا خداوند است که می‌داند آنچه را که پنهان می‌کنند و آنچه را که علنی می‌سازند، همانا او مستکبران (استکبار کنندگان) [از ولایت علی (ع)] را دوست ندارد

- ترجمه سلطانی

حقّاً (در حقیقت) همانا خداوند است که می‌داند آنچه را که پنهان می‌کنند و آنچه را که علنی می‌سازند، همانا او مستکبران (استکبار کنندگان) را دوست ندارد

- ترجمه راستین

محققا خدا بر کارهای باطن و ظاهر آنها آگاه است (و به کیفر اعمالشان می‌رساند) که او هرگز متکبران و گردنکشان را دوست نمی‌دارد.

- ترجمه الهی قمشه‌ای

٢٤ وَإِذَا قِيلَ لَهُم مَّاذَا أَنزَلَ رَبُّكُمْ قَالُوا أَسَاطِيرُ الْأَوَّلِينَ

و وقتی که به آنها گفته شود که پروردگار شما چه نازل کرده؟ می‌گویند افسانه‌های پیشینیان را

- ترجمه سلطانی

و وقتی که به آنها گفته شود که پروردگار شما چه نازل کرده؟ می‌گویند افسانه‌های پیشینیان را

- ترجمه راستین

و هرگاه به این مردم (مستکبر) گفته شود که خدایتان چه فرستاده؟گویند: این آیات همه افسانه‌های پیشینیان است.

- ترجمه الهی قمشه‌ای

٢٥ لِيَحْمِلُوا أَوْزَارَهُمْ كَامِلَةً يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَمِنْ أَوْزَارِ الَّذِينَ يُضِلُّونَهُم بِغَيْرِ عِلْمٍ أَلَا سَاءَ مَا يَزِرُونَ

تا روز قیامت بار خویش و [بخشی] از بار کسانی را که بدون علم گمراهشان کردند [بر دوش] بکِشند، بدانید آنچه که [به دوش] می‌کِشند بد [باری] است

- ترجمه سلطانی

تا روز قیامت بار خویش و (بخشی) از بار کسانی را که بدون علم گمراهشان کردند (بر دوش) بکِشند، بدانید آنچه که (به دوش) می‌کِشند بد (باری) است

- ترجمه راستین

تا آنکه آنان (در نتیجه انکار روز قیامت) بار سنگین گناه خود را کاملا با برخی از بار گناه کسانی که از جهل گمراهشان کردند به دوش نهند، (عاقلان) آگاه باشند که آن بار وزر و گناه بسیار بد عاقبت است.

- ترجمه الهی قمشه‌ای

٢٦ قَدْ مَكَرَ الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ فَأَتَى اللَّهُ بُنْيَانَهُم مِّنَ الْقَوَاعِدِ فَخَرَّ عَلَيْهِمُ السَّقْفُ مِن فَوْقِهِمْ وَأَتَاهُمُ الْعَذَابُ مِنْ حَيْثُ لَا يَشْعُرُونَ

کسانی که قبل از آنها بودند مکر کرده‌اند پس خداوند بنیان آنها را از قاعده (پایه) ویران کرد، و سقف بالای سر آنها را بر آنها فرو ریخت [و با همان ریشه‌کن شدند و امر او به اهلاک] و عذاب [خراب شدن سقف] از جایی که نمی‌فهمیدند به آنها آمد

- ترجمه سلطانی

کسانی که قبل از آنها بودند مکر کرده‌اند پس خداوند بنیان آنها را از قاعده (پایه) ویران کرد، و سقف بالای سر آنها را بر آنها فرو ریخت و عذاب از جایی که نمی‌فهمیدند به آنها آمد

- ترجمه راستین

آن کافرانی که پیش از اینان بودند نیز (مانند اینها) مکرها (برای پامال کردن حق) اندیشیدند لیکن خدا بنای آنها را از پایه ویران کرد و سقف بر سرشان فرو ریخت و عذاب خدا از جایی که نمی‌فهمیدند آنها را فرا رسید.

- ترجمه الهی قمشه‌ای
جزء ۱۴
سوره نحل
حزب ۵۴

٢٧ ثُمَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يُخْزِيهِمْ وَيَقُـولُ أَيْنَ شُرَكَائِيَ الَّذِينَ كُنتُمْ تُشَاقُّونَ فِيهِمْ قَالَ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ إِنَّ الْخِزْيَ الْيَوْمَ وَالسُّوءَ عَلَى الْكَافِرِينَ

سپس در روز قیامت آنها را خوار می‌کند و [به آنان] می‌گوید کجایند شرکای من [از اصنام و کواکب و اهویه و غیر آنها یا شرکاء مظاهر من از اولیاء و اصل علی (ع) است] کسانی که دربارهٔ آنها [با مؤمنین] دشمنی می‌کردید [و با مظاهر من در حقّشان دشمنی می‌کردید، یا با انبیاء و اولیاء (ع) در حقّشان مخالفت می‌کردید] کسانی که علم داده شده‌اند [یعنی انبیاء (ع) و اوصیای ایشان یا جملهٔ مؤمنین و ائمّهٔ ایشان] گفتند: همانا امروز خواری و [عذاب] بدی نصیب کافران است

- ترجمه سلطانی

سپس در روز قیامت آنها را خوار می‌کند و (به آنان) می‌گوید کجایند شرکای من کسانی که دربارهٔ آنها دشمنی می‌کردید کسانی که علم داده شده‌اند گفتند: همانا امروز خواری و بدی نصیب کافران است

- ترجمه راستین

آن گاه روز قیامت هم آنان را خوار و ذلیل خواهد کرد و آن روز خواهد گفت: کجایند شریکان من که برای طرفداری آنها خصومت و جنگ به پا می‌کردید؟ (در آن هنگام) اهل علم و دانش اظهار کنند که امروز ذلت و خواری و عذاب به کافران اختصاص دارد.

- ترجمه الهی قمشه‌ای

٢٨ الَّذِينَ تَتَوَفَّاهُمُ الْمَلَائِكَةُ ظَالِـمِي أَنفُسِهِمْ فَأَلْقَوُا السَّلَمَ مَا كُنَّا نَعْمَلُ مِن سُـوءٍ بَلَى إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ بِمَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ

کسانی که ملائکه آنها را می‌میرانند [در حالی که] آنها ستم کننده به خودشان [یعنی در حقّ خود یا در حقّ امامشان ظالم] هستند پس [کسانی که در دنیا جَحود (نفی کردن) و انکار و استهزاء انجام می‌داده‌اند] سر تسلیم فرو انداختند که ما به هیچ [کار] بدی عمل نمی‌کردیم بلی همانا خداوند به آنچه که عمل می‌کرده‌اید دانا است

- ترجمه سلطانی

کسانی که ملائکه آنها را می‌میرانند (در حالی که) آنها ستم کننده به خودشان هستند پس سر تسلیم فرو انداختند که ما به هیچ (کار) بدی عمل نمی‌کردیم بلی همانا خداوند به آنچه که عمل می‌کرده‌اید دانا است

- ترجمه راستین

آنها که فرشتگان در حالی جانشان را می‌گیرند که (در دنیا) به نفس خود ستم کردند، در آن حال مرگ (اجبارا) سر تسلیم پیش دارند (و گویند) که ما ابدا کار بد نمی‌کردیم؛ چرا، خدا به هر چه می‌کردید آگاه است.

- ترجمه الهی قمشه‌ای

٢٩ فَادْخُلُوا أَبْوَابَ جَهَنَّمَ خَالِدِينَ فِيهَا فَلَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَكَبِّرِينَ

پس [به جهت مجازات اعمال خود هر کدام از درب خاصّ به خود] از درب‌های جهنم داخل شوید که در آن ماندگار هستید که البتّه جایگاه متکبّرین بد است

- ترجمه سلطانی

پس از درب‌های جهنم داخل شوید که در آن ماندگار هستید که البتّه جایگاه متکبّرین بد است

- ترجمه راستین

پس (فرشتگان خطاب کنند که) از هر در به دوزخ داخل شوید که در آنجا همیشه معذب خواهید بود. و جایگاه متکبران (که دوزخ است) بسیار بد منزلگاهی است.

- ترجمه الهی قمشه‌ای

٣٠ وَقِيلَ لِلَّذِينَ اتَّقَوْا مَاذَا أَنزَلَ رَبُّكُمْ قَالُوا خَيْرًا لِّلَّذِينَ أَحْسَنُوا فِي هَذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ وَلَدَارُ الْآخِرَةِ خَيْرٌ وَلَنِعْمَ دَارُ الْمُتَّقِينَ

و به کسانی که [به سبب ولایت و بیعت خاصّهٔ ولویّه] تقوا پیشه کردند گفته شد پروردگارتان چه فرو فرستاده؟ گفتند خیر را [فرستاد]، کسانی که احسان کرده‌اند در این دنیا حسنه‌ای دارند [و آن پاکیزه بودن خوردنی‌ها و نوشیدنی‌ها و مَناکح (زناشویی‌ها) و مَراکب (سوار شدنی‌ها) است] و البتّه خانهٔ آخرت بهتر است و سرای پرهیزگاران چه نیکو است

- ترجمه سلطانی

و به کسانی که تقوا پیشه کردند گفته شد پروردگارتان چه فرو فرستاده؟ گفتند خیر را (فرستاد)، کسانی که احسان کرده‌اند در این دنیا حسنه‌ای دارند و البتّه خانهٔ آخرت بهتر است و سرای پرهیزگاران چه نیکو است

- ترجمه راستین

و چون به اهل تقوا گفته شود که خدای شما چه آیاتی فرستاد؟گویند: نیکو آیاتی فرستاد. آنان که نیکوکارند هم در حیات دنیا نیکی و خوشی بینند و هم دار آخرت (آنها را) بهترین منزل است و البته خانه اهل تقوا بسیار مجلّل و نیکو خواهد بود.

- ترجمه الهی قمشه‌ای
(نمایش تمام آیات سوره)