سورهٔ بقره آیه ۱۵۲

تفسیر


جزء ۲
سوره بقره
حزب ۵

متن عربی آیه

١٥٢ فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ وَاشْكُرُوا لِي وَلَا تَكْفُرُونِ

ترجمه‌ها

پس [جهراً (با صدا) و دون جهر (بدون صدا) با زبان و به جنان به سرّ و هنگام فعال (عمل) با تذکر (یادآوری) امر و نهی و هنگام نعمت با شکر] مرا یاد کنید {ذِکر، حفظ شیء است در خاطر و در جاری کردن آن بر زبان و در صیت (آوازه) و شرف استعمال می‌شود، ذکر لسانی (ذکر جلّی) جاری کردن مذکور با اسماء او و اوصاف او بر زبان است، ذکر قلبی (ذکر خفی) که آن مصطلح صوفیّه است و آن ایضاً تذکر ذاکر بر مذکور است، و ذکر نفسی تذکر مذکور در نفس است، و تذکّر مذکور هنگام هر فعل و نعمت است با تذکر امر او و نهی او و شکر او قسم دیگری از ذکر است. ذکر لسانی و قلبی چون آن دو از عبادات می‌باشند و عبادات لابدّ از اخذ آن از صاحب اجازهٔ شرعیّه هستند، و الّا وقتی که عابد مجاز نباشد مقبول نمی‌باشد، چه موافق باشد یا مخالف، چنانکه در فقه تقریر شده که وقتی که از صاحب اجازه اخذ نشوند آن دو اثر نداشته باشند بلکه می‌گوییم: که شیطان البتّه مترصّد عابد است و ذاکر غیر آخذ (اخذ کننده) از صاحب اجازه، پس اسماء الهیّهٔ جاری شده بر زبانش را از معنای آنها خالی می‌کند و خودش را در آنها قرار می‌دهد، آنگاه ذاکر، ذاکر شیطان می‌گردد و (حال آنکه) او می‌پندارد که او ذاکر خدا است و زبانش را به الفاظی می‌چرخاند که گمان می‌کند که آنها اسماء خدا هستند، و (حال آنکه) آنها اسماء خدا نیستند، بلکه آنها اسماء شیطان هستند پس با ذکر از باب رحمان طرد می‌شود و (حال آنکه) او می‌پندارد که او صُنع خوبی انجام می‌دهد} تا شما را یاد کنم و مرا شکر کنید {شکر، ملاحظهٔ انعام مُنعم است در نعمت، و ملاحظهٔ حقّ مُنعم است در انعام، و ملاحظهٔ حقّ مُنعم در اِنعام و در نعمت، صرف نعمت بر آنچه که آن به خاطر آن انعام شده را لازم می‌نماید} و به [نِعَم] من کفران (ناسپاسی) نورزید {کفر به نعم، پوشیده نگهداشتن انعام و حقّ مُنعم در نعمت است}

پس مرا یاد کنید تا شما را یاد کنم و مرا شکر کنید و به من کفران (ناسپاسی) نورزید

پس مرا یاد کنید تا شما را یاد کنم و شکر نعمت من به جای آرید و کفران نعمت من نکنید.

لغات

(برای دیدن جزییات هر کلمه روی آن کلیک کنید)

فَاذْكُرُونِي
پس یاد کنید مرا
أَذْكُرْكُمْ
(تا) یاد کنم شما را
وَاشْكُرُوا
و شکر کنید
لِي
برای من
وَلَا
و ناسپاسی نکنید مرا
تَكْفُرُونِ
و ناسپاسی نکنید مرا