سورهٔ لقمان
لقمان
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيم
٤ الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلَاةَ وَيُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَهُمْ بِالْآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ
کسانی که نماز بپا میدارند و زکات میدهند و آنها به آخرت یقین دارند
- ترجمه سلطانیکسانی که نماز بپا میدارند و زکات میدهند و آنها به آخرت یقین دارند
- ترجمه راستینآنان که نماز به پا میدارند و زکات میدهند و به عالم آخرت کاملا یقین دارند.
- ترجمه الهی قمشهای٥ أُولَٰئِكَ عَلَىٰ هُدًى مِنْ رَبِّهِمْ وَأُولَٰئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ
آنان بر هدایت از پروردگارشان هستند و آنان همان رستگارانند
- ترجمه سلطانیآنان بر هدایت از پروردگارشان هستند و آنان همان رستگارانند
- ترجمه راستینهم آنان از (لطف) پروردگار خویش به راه راستند و هم آنان رستگاران عالمند.
- ترجمه الهی قمشهای٦ وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْتَرِي لَهْوَ الْحَدِيثِ لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَيَتَّخِذَهَا هُزُوًا أُولَٰئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ مُهِينٌ
و از مردم کسانی هستند که سخن لهو (بیهوده) [آنچه که تو را از خداوند و آخرت مشغول میکند، چه مسموع از قرآن و اخبار باشد یا از اَباطیل و اسمار] را [با بذل اموال به وعّاظ و قصّاص (قصّهگوها) و نقّال اسمار (افسانهها)، و بر بذل قوا و استعدادات و اعمار (عمرها) در استماع (گوش دادن) به آنچه که حظّ نفس و خیال، نه عقل، در آن است] میفروشند [یا میخَرند] تا بدون علم [به اینکه اشتراء (خرید و فروش) مذکور ضلال یا اضلال است] از راه خدا گمراه کند [یا گمراه شود] و آن را [یعنی راه خدا را، و راه خدا جز ولایت نیست] به استهزاء بگیرد آنها عذاب خوارکنندهای دارند
- ترجمه سلطانیو از مردم کسانی هستند که سخن لهو (بیهوده) را میفروشند (یا میخَرند) تا بدون علم از راه خدا گمراه کند (یا گمراه شود) و آن را (راه خدا را) به استهزاء بگیرد آنها عذاب خوارکنندهای دارند
- ترجمه راستینو برخی از مردمان (فاسد فتنه انگیز مانند نضر حارث) کسی است که گفتار و سخنان لغو و باطل را (مانند قصّههای دروغ و افسانههای شهوتانگیز مفسد اخلاق و سرود مطرب) به هر وسیله تهیّه میکند تا (خلق را) به جهالت از راه خدا (و آموختن علوم و معارف قرآن) گمراه سازد و آیات قرآن را به تمسخر و استهزا گیرد، این مردمان (فاسد کافر) به عذاب، با خواری و ذلّت گرفتار شوند.
- ترجمه الهی قمشهای٧ وَإِذَا تُتْلَىٰ عَلَيْهِ آيَاتُنَا وَلَّىٰ مُسْتَكْبِرًا كَأَنْ لَمْ يَسْمَعْهَا كَأَنَّ فِي أُذُنَيْهِ وَقْرًا فَبَشِّرْهُ بِعَذَابٍ أَلِيمٍ
و وقتی که آیات ما بر او تلاوت شود به استکبار روی بر میتابد که گوئی که آن را نشنیده، مانند اینکه در گوشهایش سنگینی است، پس او را به عذابی دردناک بشارت بده
- ترجمه سلطانیو وقتی که آیات ما بر او تلاوت شود به استکبار روی بر میتابد که گوئی که آن را نشنیده، مانند اینکه در گوشهایش سنگینی است، پس او را به عذابی دردناک بشارت بده
- ترجمه راستینو هر گاه بر او تلاوت آیات ما شود چنان با غرور و تکبّر پشت گرداند که گویی هیچ آن آیات الهی را نشنید، پنداری از هر دو گوش کر است، این کس را به عذاب دردناک بشارت ده.
- ترجمه الهی قمشهای٨ إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَهُمْ جَنَّاتُ النَّعِيمِ
همانا کسانی که [با بیعت عامّه یا با بیعت خاصّه] ایمان آوردهاند و [بر وفق آنچه که در بیعت آنها بر آنها گرفته شده به] صالحات عمل کردهاند جنّتهایی پر نعمت برای آنان هست
- ترجمه سلطانیهمانا کسانی که ایمان آوردهاند و به صالحات عمل کردهاند جنّتهایی پر نعمت برای آنان هست
- ترجمه راستینآنان که به خدا ایمان آوردند و به اعمال نیکو پرداختند باغهای پر نعمت (بهشت جاودانی) مخصوص آنهاست.
- ترجمه الهی قمشهای٩ خَالِدِينَ فِيهَا وَعْدَ اللَّهِ حَقًّا وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ
که در آن ماندگارند، وعدهٔ خداوند حقّ است و او عزیز و حکیم است
- ترجمه سلطانیکه در آن ماندگارند، وعدهٔ خداوند حقّ است و او عزیز و حکیم است
- ترجمه راستینکه در آن بهشت ابد همیشگی خواهند بود، این وعده خدا محقّق و حتمی است، و او مقتدر و آگاه است.
- ترجمه الهی قمشهای١٠ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَوْنَهَا وَأَلْقَىٰ فِي الْأَرْضِ رَوَاسِيَ أَنْ تَمِيدَ بِكُمْ وَبَثَّ فِيهَا مِنْ كُلِّ دَابَّةٍ وَأَنْزَلْنَا مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَنْبَتْنَا فِيهَا مِنْ كُلِّ زَوْجٍ كَرِيمٍ
آسمانها را بدون ستونی که آن را ببینید خلق کرده و در زمین کوهها را افکنده که شما را محکم [نگه] بدارد و در آن از هر جنبندهای پراکند و از آسمان آب را نازل کردیم و در آن از هر زوج (گونه) کرامتداری (نیکویی) رویاندیم
- ترجمه سلطانیآسمانها را بدون ستونی که آن را ببینید خلق کرده و در زمین کوهها را افکنده که شما را محکم (نگه) بدارد و در آن از هر جنبندهای پراکند و از آسمان آب را نازل کردیم و در آن از هر زوج (گونه) کرامتداری (نیکویی) رویاندیم
- ترجمه راستین(سقف رفیع) آسمانها را بیستونی که به حسّ مشاهده کنید خلق کرده و کوههای بزرگ را در زمین بنهاد تا شما را نجنباند و در روی زمین انواع مختلف حیوانات را منتشر و پراکنده ساخت، و هم از آسمان آب باران فرود آوردیم و به آن آب در روی زمین نباتات پرفایده برویانیدیم.
- ترجمه الهی قمشهای١١ هَٰذَا خَلْقُ اللَّهِ فَأَرُونِي مَاذَا خَلَقَ الَّذِينَ مِنْ دُونِهِ بَلِ الظَّالِمُونَ فِي ضَلَالٍ مُبِينٍ
این [مذکور از آسمانها و زمین و کوهها و موالید] خلق (مخلوق) خداوند هستند پس به من نشان دهید که کسانی که غیر از او هستند چه آفریدهاند [تا مستحقّ شراکت با او و عبادت آنها باشند، زیرا شریک لابدّ از این است که در چیزی از صفات او مثل شریک دیگر باشد] بلکه ستمکاران در گمراهی واضحی (بدیهی) هستند
- ترجمه سلطانیاین (مذکورات) خلق (مخلوق) خداوند هستند پس به من نشان دهید که کسانی که غیر از او هستند چه آفریدهاند بلکه ستمکاران در گمراهی واضحی (بدیهی) هستند
- ترجمه راستیناین همه آفریده خداست، حال شما (مشرکان) بگویید آنان که به جز خدا (معبود شما) هستند در جهان چه آفریدهاند؟ (هیچ نیافریدهاند) بلکه ستمکاران (مشرک که آنها را شریک خدا گرفتند) دانسته در گمراهی آشکار هستند.
- ترجمه الهی قمشهای١٢ وَلَقَدْ آتَيْنَا لُقْمَانَ الْحِكْمَةَ أَنِ اشْكُرْ لِلَّهِ وَمَنْ يَشْكُرْ فَإِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِهِ وَمَنْ كَفَرَ فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ
و همانا به لقمان حکمت دادیم که خداوند را [با ملاحظهٔ حقّ او و عظمت او در هر آنچه که او در وجود تو و بقای تو مدخلیّت دارد] شکر کن و کسی که شکر میکند پس جز این نیست که برای خودش شکر میکند و کسی که [با ترک ملاحظهٔ مُنعم و تعظیم او در نعمت و ترک صرف آن در وجه آن] کفران (ناسپاسی) کند [چیزی به خداوند ضرر نمیرساند] پس همانا خداوند [بنفسه] بینیاز و ستوده است
- ترجمه سلطانیو همانا به لقمان حکمت دادیم که خداوند را شکر کن و کسی که شکر میکند پس جز این نیست که برای خودش شکر میکند و کسی که کفران (ناسپاسی) کند پس همانا خداوند بینیاز و ستوده است
- ترجمه راستینو ما به لقمان مقام (علم و) حکمت عطا کردیم (و فرمودیم) که (بر این نعمت بزرگ) خدا را شکر کن، و هر کس شکر حق گوید به نفع خود اوست و هر که ناسپاسی و کفران کند خدا (از شکر و سپاس خلق) بینیاز و (به ذات خود) ستوده صفات است.
- ترجمه الهی قمشهای١٣ وَإِذْ قَالَ لُقْمَانُ لِابْنِهِ وَهُوَ يَعِظُهُ يَابُنَيَّ لَا تُشْرِكْ بِاللَّهِ إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ
و [به یاد آور] آنوقتی را که لقمان و (در حالی که) او به پسرش پند میداد به وی گفت: ای پسرکم به خداوند شرک نورز همانا شرک البتّه ظلمی بزرگ است {شرک که آن ناشی از انانیّت نفس است و مادام که نفس انانیّت دارد خداوند آن را نمیآمرزد، و بزرگترین اقسام ظلم این قسم است}
- ترجمه سلطانیو (به یاد آور) آنوقتی را که لقمان و (در حالی که) او به پسرش پند میداد به وی گفت: ای پسرکم به خداوند شرک نورز همانا شرک البتّه ظلمی بزرگ است
- ترجمه راستینو (یاد کن) وقتی که لقمان در مقام پند و موعظه به فرزندش گفت: ای پسر عزیزم، هرگز شرک به خدا نیاور که شرک بسیار ظلم بزرگی است.
- ترجمه الهی قمشهای١٤ وَوَصَّيْنَا الْإِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ حَمَلَتْهُ أُمُّهُ وَهْنًا عَلَىٰ وَهْنٍ وَفِصَالُهُ فِي عَامَيْنِ أَنِ اشْكُرْ لِي وَلِوَالِدَيْكَ إِلَيَّ الْمَصِيرُ
و به انسان دربارهٔ [احسان کردن به] پدر و مادرش توصیّه (سفارش) کردیم مادرش او را بر سستی (ناتوانی) با ضعف حمل کرد و [از شیر] بازگرفتن او [بنابر اغلب] در [انقضاء در] دو سال است که بر من شکر گزار و بر پدر و مادرت که بازگشت (سرانجام) تنها به من است
- ترجمه سلطانیو به انسان دربارهٔ (احسان کردن به) پدر و مادرش توصیّه (سفارش) کردیم مادرش او را بر سستی (ناتوانی) با ضعف حمل کرد و (از شیر) بازگرفتن او در دو سال است که بر من شکر گزار و بر پدر و مادرت که بازگشت (سرانجام) تنها به من است
- ترجمه راستینو ما به هر انسانی سفارش کردیم که در حقّ پدر و ما در خود نیکی کن خصوص مادر که چون بار حمل فرزند برداشته و تا مدّت دو سال که طفل را از شیر باز گرفته (هر روز) بر رنج و ناتوانیش افزوده است، (و فرمودیم که) شکر من و شکر پدر و مادرت بجای آور، که بازگشت (خلق) به سوی من خواهد بود.
- ترجمه الهی قمشهای١٥ وَإِنْ جَاهَدَاكَ عَلَىٰ أَنْ تُشْرِكَ بِي مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ فَلَا تُطِعْهُمَا وَصَاحِبْهُمَا فِي الدُّنْيَا مَعْرُوفًا وَاتَّبِعْ سَبِيلَ مَنْ أَنَابَ إِلَيَّ ثُمَّ إِلَيَّ مَرْجِعُكُمْ فَأُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
و اگر آن دو کوشیدند که تو بنابر آنچه که به آن علم نداری به من شرک آوری پس از آن دو اطاعت مکن و در دنیا با آن دو به نیکوئی مصاحبت کن و از راه کسی که رو به سوی من دارد پیروی کن
- ترجمه سلطانیو اگر آن دو کوشیدند که تو بنابر آنچه که به آن علم نداری به من شرک آوری پس از آن دو اطاعت مکن و در دنیا با آن دو به نیکوئی مصاحبت کن و از راه کسی که رو به سوی من دارد پیروی کن
- ترجمه راستینو اگر پدر و مادر تو را بر شرک به خدا که آن را به حق نمیدانی وادار کنند در این صورت دیگر آنها را اطاعت مکن و لیک در دنیا با آنها به حسن خلق مصاحبت کن و از راه آن کس که به درگاه من رجوع و انابهاش بسیار است پیروی کن، که (پس از مرگ) رجوع شما به سوی من است و من شما را به پاداش اعمالتان آگه خواهم ساخت.
- ترجمه الهی قمشهای١٦ يَابُنَيَّ إِنَّهَا إِنْ تَكُ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ فَتَكُنْ فِي صَخْرَةٍ أَوْ فِي السَّمَاوَاتِ أَوْ فِي الْأَرْضِ يَأْتِ بِهَا اللَّهُ إِنَّ اللَّهَ لَطِيفٌ خَبِيرٌ
سپس بازگشتگاه شما به من است پس به شما خبر میدهم به آنچه که عمل میکردهاید، ای پسرکم، مسلّماً [اینگونه است که] اگر آن [چیزی هم] وزن دانهای از خردل باشد که در صخرهای [یعنی در جَوْف اَصْلَبِ (سفتترین) اشیاء باشد] یا در آسمانها [یعنی در دورترین اماکن] یا در زمین [یعنی در نزدیکترین اماکن به شما] باشد خداوند آن را میآورد (حاضر میکند) [و آن را محاسبه مینماید] همانا خداوند [در علم خود و عملش] بسیار ریزبین و آگاه است
- ترجمه سلطانیسپس بازگشتگاه شما به من است پس به شما خبر میدهم به آنچه که عمل میکردهاید، ای پسرکم، مسلّماً (اینگونه است که) اگر آن (چیزی هم) وزن دانهای از خردل باشد که در (جوف) صخرهای یا در آسمانها یا در زمین باشد خداوند آن را میآورد همانا خداوند بسیار ریزبین و آگاه است
- ترجمه راستینای فرزندم، خدا اعمال بد و خوب خلق را گر چه به مقدار خردلی در میان سنگی یا در (طبقات) آسمانها یا زمین پنهان باشد همه را (در محاسبه) میآورد، که خدا توانا و آگاه است.
- ترجمه الهی قمشهای١٧ يَابُنَيَّ أَقِمِ الصَّلَاةَ وَأْمُرْ بِالْمَعْرُوفِ وَانْهَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَاصْبِرْ عَلَىٰ مَا أَصَابَكَ إِنَّ ذَٰلِكَ مِنْ عَزْمِ الْأُمُورِ
ای پسرکم نماز را برپا بدار و به نیکی امر کن و از بدی نهی نما و بر آنچه [از بلایا یا مشقّت و اذیّت در امر به معروف و نهى از منکر] که به تو میرسد صبر کن همانا آن از [لوازم] عزم (پایداری در انجام) امور است
- ترجمه سلطانیای پسرکم نماز را برپا بدار و به نیکی امر کن و از بدی نهی نما و بر آنچه که به تو میرسد صبر کن همانا آن از (لوازم) عزم (پایداری در انجام) امور است
- ترجمه راستینای فرزند عزیزم، نماز را به پا دار و امر به معروف و نهی از منکر کن و (بر این کار از مردم نادان) هر آزار بینی صبر پیش گیر، که این نشانهای از عزم ثابت (مردم بلند همّت) در امور عالم است.
- ترجمه الهی قمشهای١٨ وَلَا تُصَعِّرْ خَدَّكَ لِلنَّاسِ وَلَا تَمْشِ فِي الْأَرْضِ مَرَحًا إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُورٍ
و [به تکبّر] گونهٔ (رُخ) خود را از مردم [در معاشرت با آنها کج نکن و از کسی که با تو حرف میزند به استخفاف (خوار کردن) او روی] برنگردان و بر روی زمین خرامنده [به معنی سرمست، یا بطور فرح به آنچه که نزد تو است بر آنها تکبّر کنی] راه مرو همانا خداوند هیچ خود بزرگ بین فخر فروشی را دوست نمیدارد
- ترجمه سلطانیو (به تکبّر) گونهٔ (رُخ) خود را از مردم برنگردان و بر روی زمین خرامنده (سرمست) راه مرو همانا خداوند هیچ خود بزرگ بین فخر فروشی را دوست نمیدارد
- ترجمه راستینو هرگز به تکبّر و ناز از مردم (اهل نیاز) رخ متاب و در زمین با غرور و تبختر قدم بر مدار، که خدا هرگز مردم متکبر خودستا را دوست نمیدارد.
- ترجمه الهی قمشهای١٩ وَاقْصِدْ فِي مَشْيِكَ وَاغْضُضْ مِنْ صَوْتِكَ إِنَّ أَنْكَرَ الْأَصْوَاتِ لَصَوْتُ الْحَمِيرِ
و در راه رفتن میانهروی کن [یعنی توسّط (میانهروی) بین اختیال که با تأنّی در راه رفتن ظاهر است و خفّت (سبکی) نفس و عدم وقار آن که با اسراع (سرعت گرفتن) در راه رفتن ظاهر است] و از صدایت بکاه [و آن را تا قدری که بالا بردن آن برایت ممکن میشود آن را بلند نکن] همانا زشتترین صداها [که زجر آن شدیدتر است] البتّه صدای الاغ است
- ترجمه سلطانیو در راه رفتن میانهروی کن و از صدایت بکاه همانا زشتترین صداها البتّه صدای الاغ است
- ترجمه راستینو در رفتارت میانه روی اختیار کن و سخن آرام گو (نه با فریاد بلند) که زشتترین صداها صوت الاغ است.
- ترجمه الهی قمشهای٢٠ أَلَمْ تَرَوْا أَنَّ اللَّهَ سَخَّرَ لَكُمْ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ وَأَسْبَغَ عَلَيْكُمْ نِعَمَهُ ظَاهِرَةً وَبَاطِنَةً وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يُجَادِلُ فِي اللَّهِ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَلَا هُدًى وَلَا كِتَابٍ مُنِيرٍ
آیا ندیدهاید؟ که خداوند آنچه که در آسمانها و آنچه که در زمین هست را برای شما مسخّر نمود [به حیثی که از تصرّف شما، به هر تصرّفی که بخواهید، اباء نمیکنند] و نعمتهای ظاهری و باطنی خود را بر شما فراوان کرد (ارزانی داشت) و از مردم کسانی هستند که بدون علمی و نه هدایتی و نه کتاب نور دهندهای (روشنی بخشی) دربارهٔ خداوند مجادله میکنند
- ترجمه سلطانیآیا ندیدهاید؟ که خداوند آنچه که در آسمانها و آنچه که در زمین هست را برای شما مسخّر نمود و نعمتهای ظاهری و باطنی خود را بر شما فراوان کرد (ارزانی داشت) و از مردم کسانی هستند که بدون علمی و نه هدایتی و نه کتاب نور دهندهای (روشنی بخشی) دربارهٔ خداوند مجادله میکنند
- ترجمه راستینآیا شما مردم به حسّ مشاهده نمیکنید که خدا انواع موجوداتی که در آسمانها و زمین است برای شما مسخّر کرده و نعمتهای ظاهر و باطن خود را برای شما فراوان فرموده؟و (با وجود این) برخی از مردم از روی جهل و گمراهی و بیخبری از کتاب روشن (حق) در (دین) خدای متعال مجادله میکنند.
- ترجمه الهی قمشهای٢١ وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنْزَلَ اللَّهُ قَالُوا بَلْ نَتَّبِعُ مَا وَجَدْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا أَوَلَوْ كَانَ الشَّيْطَانُ يَدْعُوهُمْ إِلَىٰ عَذَابِ السَّعِيرِ
و وقتی که به آنها گفته شود: که از آنچه که خداوند نازل کرده است پیروی کنید [اعراض میکنند و] میگویند: بلکه ما از آنچه که پدرانمان را بر آن یافتهایم پیروی میکنیم {همانگونه که اهل هر زمان بر آن میباشند زیرا وقتی که به آنها گفته شود: از ولیّ امر خود و از عالم وقت خود تبعیّت کنید میگویند: ما بر آنچه که اسلاف ما بر آن بودهاند هستیم} آیا حتّی اگر شیطان آنها را به سوی عذاب شعلهور میخوانده است؟ {یعنی تقلید از کسی که حالش بر تو معلوم نباشد شایسته نیست، بلکه شایسته است که انسان مقلّدِ عالمِ زنده باشد که حال او را تمیز داده و بداند که او با واسطه یا بلاواسطه مجاز از معصوم است و لااقل علم به این است که آنچه را که میگوید انجام دهد و آنچه که انجام میدهد را بگوید}
- ترجمه سلطانیو وقتی که به آنها گفته شود: که از آنچه که خداوند نازل کرده است پیروی کنید میگویند: بلکه ما از آنچه که پدرانمان را بر آن یافتهایم پیروی میکنیم آیا حتّی اگر شیطان آنها را به سوی عذاب شعلهور میخوانده است؟
- ترجمه راستینو چون به این مردم (اهل جدل و عناد) گویند که بیایید از کتابی که خدا فرستاده پیروی کنید، جواب دهند ما تنها از طریقی که پدران خود را بر آن یافتهایم پیروی میکنیم. آیا هر چند آنان را شیطان به آتش دوزخ بخواند (باز پیرو آنها میشوند).
- ترجمه الهی قمشهای٢٢ وَمَنْ يُسْلِمْ وَجْهَهُ إِلَى اللَّهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَىٰ وَإِلَى اللَّهِ عَاقِبَةُ الْأُمُورِ
و هر کس که وجه خود را به سوی خداوند تسلیم کند و (در حالی که) او نیکوکار است پس به آن ریسمان محکم تمسّک جسته و عاقبت امور [منتهی] به خداوند است
- ترجمه سلطانیو هر کس که وجه خود را به سوی خداوند تسلیم کند و (در حالی که) او نیکوکار است پس به آن ریسمان محکم تمسّک جسته و عاقبت امور (منتهی) به خداوند است
- ترجمه راستینو هر کس روی تسلیم و رضا به سوی خدا آرد و نکوکار باشد چنین کس به محکمترین رشته الهی چنگ زده است، و (بدانید که) پایان کارها به سوی خداست.
- ترجمه الهی قمشهای٢٣ وَمَنْ كَفَرَ فَلَا يَحْزُنْكَ كُفْرُهُ إِلَيْنَا مَرْجِعُهُمْ فَنُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُوا إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ
و کسی که [به ولایت] کفر بورزد {زیرا تسلیم کردن وجه برای خداوند جز به ولایت نیست، پس کفر که مقابل اسلام وجه لله است جز کفر به ولایت با ترک بیعت با ولیّ امر یا انکار او نمیباشد، یعنی کسی که به علی (ع) کفر بورزد} پس کفر او نباید تو را اندوهناک سازد [زیرا او به تو ضرر نمیرساند و به علی (ع) ضرر نمیرساند و از ما هم فوت نمیشود برای این] که مرجع (بازگشتگاه) آنان به ما است پس به آنچه که عمل میکردهاند به آنها خبر میدهیم همانا خداوند به ذات (درون، مکمونات) سینهها دانا است [از قُصُود (قصدها) و نیّات یا از استعداداتی که صاحبان آنها به آنها شعور ندارند، تا چه رسد به اعمال آنها و دقایق اعمال آنان و خفایای آنها]
- ترجمه سلطانیو کسی که کفر بورزد پس کفر او نباید تو را اندوهناک سازد که مرجع (بازگشتگاه) آنان به ما است پس به آنچه که عمل میکردهاند به آنها خبر میدهیم همانا خداوند به ذات (درون) سینهها دانا است
- ترجمه راستین(ای رسول ما) تو از کفر هر که کافر شود محزون مباش، که رجوعشان به سوی ماست و ما آنان را سخت از (کیفر) کردارشان آگه میسازیم، که همانا خدا از اسرار دلهای خلق هم آگاه است.
- ترجمه الهی قمشهای٢٤ نُمَتِّعُهُمْ قَلِيلًا ثُمَّ نَضْطَرُّهُمْ إِلَىٰ عَذَابٍ غَلِيظٍ
آنها را اندکی برخوردار میسازیم سپس آنان را به عذابی شدید ناگزیر میکنیم
- ترجمه سلطانیآنها را اندکی برخوردار میسازیم سپس آنان را به عذابی شدید ناگزیر میکنیم
- ترجمه راستیناندک زمانی آن کافران را (به لذّات فانی دنیا) برخوردار میسازیم آن گاه (بعد از مرگ) به عذاب سختشان به ناچار گرفتار خواهیم کرد.
- ترجمه الهی قمشهای٢٥ وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ لَيَقُولُنَّ اللَّهُ قُلِ الْحَمْدُ لِلَّهِ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ
و اگر از آنها سؤال کنی چه کسی آسمانها و زمین را خلق کرده است البتّه حتماً میگویند: خداوند، بگو: ستایش مر خدای راست [که برای ظهور او و ظهور برهان او، کسی که به او شرک ورزید او را انکار نمیکند و خلقت او را انکار نمیکند، یا همهٔ مخلوقات جمیعاً با زبان حالشان که از جهت تکوین ناطق هستند میگویند: که الله خالق آن دو است، و اگرچه به این زبان و نطق خود شعور نداشته باشند] بلکه بیشتر آنان نمیدانند [یعنی علم ندارند بلکه ادراکات آنان جز جهالات نیست، یا برای عدم شعورشان به زبانهای تکوینیّ استعدادی، نمیدانند که زبانهایشان به آن ناطق است]
- ترجمه سلطانیو اگر از آنها سؤال کنی چه کسی آسمانها و زمین را خلق کرده است البتّه حتماً میگویند: خداوند، بگو: ستایش مر خدای راست، بلکه بیشتر آنان نمیدانند
- ترجمه راستینو اگر از این کافران سؤال کنی آن کیست که آسمانها و زمین را آفریده؟البتّه جواب دهند خداست. باز گو: ستایش خدای را (که کافران نیز معترفند) بلکه اکثر آنها (بر این حقیقت که آفریننده جهان خداست اگر به زبان گویند به دل) آگاه نیستند.
- ترجمه الهی قمشهای٢٦ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ إِنَّ اللَّهَ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيدُ
آنچه که در آسمانها و زمین است برای خداوند است همانا خداوند، بینیاز است [سوای او بینیازی نیست، و جهت حاجت برای او نمیباشد] و ستوده است [که سوای او حمیدى نیست، به معنی اینکه هر آنچه که تصوّر شود که از صفات کمال داشته باشد برای او حاصل میباشد]
- ترجمه سلطانیآنچه که در آسمانها و زمین است برای خداوند است همانا خداوند، بینیاز و ستوده است
- ترجمه راستینهر چه در آسمان و زمین است همه ملک خداست، که خدا ذاتش بینیاز و اوصافش همه پسندیده است.
- ترجمه الهی قمشهای٢٧ وَلَوْ أَنَّمَا فِي الْأَرْضِ مِنْ شَجَرَةٍ أَقْلَامٌ وَالْبَحْرُ يَمُدُّهُ مِنْ بَعْدِهِ سَبْعَةُ أَبْحُرٍ مَا نَفِدَتْ كَلِمَاتُ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ
و اگر آنچه از درخت که در زمین هست، قلم باشند که در مرکب این دریا و بعد از آن در [مرکب] هفت دریا زده شوند کلمات خداوند تمام نمیشوند همانا خداوند عزیز است [و عزّت او مانع از آن است که مقاماتش شمرده شود] و حکیم است [که این کلمات غیر متناهی را خارج نمیسازد مگر به قدر استعداد موّاد آنها و استحقاق اعیان ثابتهٔ آنها]
- ترجمه سلطانیو اگر آنچه از درخت که در زمین هست، قلم باشند که در مرکب این دریا و بعد از آن در (مرکب) هفت دریا زده شوند کلمات خداوند تمام نمیشوند همانا خداوند چیره و حکیم است
- ترجمه راستینو اگر هر درخت روی زمین (در کف نویسندگان عالم) قلم شود و آب دریا به اضافه هفت دریای دیگر مرکب گردد باز نگارش کلمات خدا (که موجودات بینهایت کتاب آفرینش است) ناتمام بماند، که همانا خدا را اقتدار بینهایت و حکمت بیپایان است.
- ترجمه الهی قمشهای٢٨ مَا خَلْقُكُمْ وَلَا بَعْثُكُمْ إِلَّا كَنَفْسٍ وَاحِدَةٍ إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ بَصِيرٌ
خلق کردن شما [جمیعاً] و نه مبعوث کردن شما جز مانند [خلق کردن و برانگیختن] نفس واحد نیست که خداوند [به هر مَسْموع (شنیدنی)] شنوا و [به هر مبصر (دیدنی)] بینا است
- ترجمه سلطانیخلق کردن شما و نه مبعوث کردن شما جز مانند (خلق کردن و برانگیختن) نفس واحد نیست که خداوند شنوا و بینا است
- ترجمه راستینخلقت و بعثت همه شما (خلایق بیشمار در آسانی بر خدا) جز مثل یک تن واحد نیست، که همانا خدا شنوا و بیناست.
- ترجمه الهی قمشهای٢٩ أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهَارِ وَيُولِجُ النَّهَارَ فِي اللَّيْلِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ يَجْرِي إِلَىٰ أَجَلٍ مُسَمًّى وَأَنَّ اللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ
آیا ندیدهای؟ که خداوند شب را در روز فرو میبرد و روز را در شب فرو میبرد و خورشید و ماه را مسخّر کرده است که هر کدام [دور فلک] تا زمانی معیّن روان هستند و اینکه خداوند به آنچه که عمل میکنید آگاه است
- ترجمه سلطانیآیا ندیدهای؟ که خداوند شب را در روز فرو میبرد و روز را در شب فرو میبرد و خورشید و ماه را مسخّر کرده است که هر کدام تا زمانی معیّن روان هستند و اینکه خداوند به آنچه که عمل میکنید آگاه است
- ترجمه راستینآیا (ای رسول) ندیدی (و ای مردم به حسّ مشاهده نمیکنید) که خدا شب را در روز و روز را در شب داخل کند و خورشید و ماه را مسخّر ساخته که هر یک تا وقت معیّنی (و به نظم ثابت مخصوصی) گردش کنند؟و (نمیدانید که) خدا به هر چه میکنید آگاه است؟
- ترجمه الهی قمشهای٣٠ ذَٰلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ وَأَنَّ مَا يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الْبَاطِلُ وَأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْعَلِيُّ الْكَبِيرُ
آن به خاطر این است که او حقّ است و اینکه آنچه که غیر از او میخوانند [از شرکاء، از اصنام و کواکب و غیر آنها، یا از شرکای علی (ع) در ولایت، آن] باطل است و همانا خداوند همو علیّ (بلند مرتبه) و کبیر است
- ترجمه سلطانیآن به خاطر این است که او حقّ است و اینکه آنچه که غیر از او میخوانند باطل است و همانا خداوند همو علیّ (بلند مرتبه) و کبیر (بزرگ) است
- ترجمه راستیناین قدرت کامل بدین سبب است که خدای یکتا حقّ مطلق و آنچه به جز او به خدایی میخوانند همه باطل محض است و تنها خدا (که حقّ و وجود حقیقی است) بلند مرتبه و بزرگوار است.
- ترجمه الهی قمشهای٣١ أَلَمْ تَرَ أَنَّ الْفُلْكَ تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِنِعْمَتِ اللَّهِ لِيُرِيَكُمْ مِنْ آيَاتِهِ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ
آیا ندیدهای که کشتی در دریا به نعمت خداوند روان میشود تا از آیاتش به شما نشان دهد همانا در آن برای هر بسیار صبر کنندهٔ [بر نظر به اَنعام خداوند و بر توجّه به تسبیب (سبب سازی) خداوند] بسیار شکر کننده [یعنی ناظر به اَنعام خداوند و تعظیم او در انعامش] البتّه نشانههایی هست
- ترجمه سلطانیآیا ندیدهای که کشتی در دریا به نعمت خداوند روان میشود تا از آیاتش به شما نشان دهد همانا در آن برای هر بسیار صبر کنندهٔ بسیار شکر کننده البتّه نشانههایی هست
- ترجمه راستینآیا نمیبینی که چگونه کشتی به دریا به لطف و احسان خدا اسیر میکند تا به شما بعضی از آیات قدرتش را بنمایاند؟همانا در این کار آیاتی (از عجایب حکمتهای خدا) البتّه بر هر شخص صبور (در بلا) و شکر گزار (در نعمت) پدیدار است.
- ترجمه الهی قمشهای٣٢ وَإِذَا غَشِيَهُمْ مَوْجٌ كَالظُّلَلِ دَعَوُا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ فَلَمَّا نَجَّاهُمْ إِلَى الْبَرِّ فَمِنْهُمْ مُقْتَصِدٌ وَمَا يَجْحَدُ بِآيَاتِنَا إِلَّا كُلُّ خَتَّارٍ كَفُورٍ
و وقتی که موجی [از دریا] مانند سایهبانهایی [مرتفع بالای سر آنها] آنها را در بر میگیرد خداوند را میخوانند [در حالی که] مُخلِص بر طریق [دعاء یا طاعت یا مطلق طریق] هستند پس چون آنها را [با رساندن] به خشکی نجات دهیم آنگاه تنها عدّهای از آنها میانهرو هستند و جز هر خائن (غدّار، بسیار فریبکار، پیمان شکن) بسیار کفران کننده [یعنی پوشاننده طریق یعنی ولایت و همان طریق قلب الی الله یا بسیار کفران (ناسپاسی) کننده بر نعمتها] آیات ما را انکار نمیکند
- ترجمه سلطانیو وقتی که موجی مانند سایهبانهایی (مرتفع بالای سر آنها) آنها را در بر میگیرد خداوند را میخوانند (در حالی که) مُخلِص بر طریق هستند پس چون آنها را (با رساندن) به خشکی نجات دهیم آنگاه تنها عدّهای از آنها میانهرو هستند و جز هر خائن بسیار کفران کننده (پوشاننده، ناسپاس) آیات ما را انکار نمیکند
- ترجمه راستینو هرگاه که (دریا طوفانی شود و) موجی مانند کوهها آنها را فرو گیرد در آن حال خدا را با عقیده پاک و اخلاص کامل در دین میخوانند و چون باز به ساحل نجاتشان رساند بعضی بر سبیل قصد (طاعت و شکر خدا) باقی مانند (و بعضی به کفر شتابند) و آیات ما را انکار نمیکند جز آن کس که غدّار و عهد شکن و کافر و ناسپاس است.
- ترجمه الهی قمشهای٣٣ يَاأَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ وَاخْشَوْا يَوْمًا لَا يَجْزِي وَالِدٌ عَنْ وَلَدِهِ وَلَا مَوْلُودٌ هُوَ جَازٍ عَنْ وَالِدِهِ شَيْئًا إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ فَلَا تَغُرَّنَّكُمُ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا وَلَا يَغُرَّنَّكُمْ بِاللَّهِ الْغَرُورُ
ای مردم از پروردگارتان بهراسید و بترسید از روزی که پدر فرزندش را کفایت (بی نیاز) نمیکند (نجات نمیدهد) و نه فرزند که او کفایت کنندهٔ پدرش از چیزی میباشد، همانا وعدهٔ خداوند [به آمدن قیامت و نشر کتاب و حساب و مجازات در آن] حقّ است پس حیات دنیا [هیچگاه] نباید شما را مغرور (غافل) سازد و غرور (فریب) نباید شما را مغرور به خداوند سازد
- ترجمه سلطانیای مردم از پروردگارتان بهراسید و بترسید از روزی که پدر فرزندش را کفایت (بی نیاز) نمیکند (نجات نمیدهد) و نه فرزند که او کفایت (بی نیاز) کنندهٔ پدرش از چیزی میباشد، همانا وعدهٔ خداوند حقّ است پس حیات دنیا (هیچگاه) نباید شما را مغرور سازد (غافل کند) و غرور (فریب شیطان) نباید شما را مغرور (غافل) به خداوند سازد
- ترجمه راستینای مردم، از خدا بترسید و بیندیشید از آن روزی که نه هیچ پدری ذرهای به کار فرزند آید و نه هیچ فرزندی ذرهای به کار پدر آید، البتّه وعده خدا حق و حتمی است، پس زنهار شما را زندگانی دنیا فریب ندهد و شیطان فریبنده شما را از (عقاب) خدا (به عفو و کرمش) سخت مغرور نگرداند.
- ترجمه الهی قمشهای٣٤ إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ
همانا [تنها] خداوند است [نه غیر او] که علم ساعت نزد او است و باران را نازل میکند و میداند آنچه را که در رحمها است و نفسی نمیداند که فردا چه کسب میکند و نفسی نمیداند در کدام سرزمین میمیرد، همانا خداوند دانا و آگاه است.
- ترجمه سلطانیهمانا (تنها) خداوند است که علم ساعت نزد او است و باران را نازل میکند و میداند آنچه را که در رحمها است و نفسی نمیداند که فردا چه کسب میکند و نفسی نمیداند در کدام سرزمین میمیرد، همانا خداوند دانا و آگاه است.
- ترجمه راستینهمانا علم ساعت (قیامت) نزد خداست و او باران را فرو بارد و او آنچه (از نر و ماده و زشت و زیبا) که در رحمهای آبستن است میداند و هیچ کس نمیداند که فردا (از سود و زیان) چه خواهد کرد و هیچ کس نمیداند که به کدام سرزمین مرگش فرا میرسد (و به خاک میرود) ، که تنها خدا دانا و آگاه است.
- ترجمه الهی قمشهای