سورهٔ فصلت

ما در زندگانی دنیا و در آخرت [یعنی از اوّل مقامات برزخ تا اعراف ، و از اعراف تا جنّت و بعد دخول در جنّت الی الابد] اولیاء شما هستیم و در آنجا آنچه که انفس (ذوات) شما اشتهاء می‌کنند را دارید و در آنجا آنچه که دعاء (طلب) می‌کنید را دارید [چه به اقتضاء نفوس شما باشد یا با اشتیاق عقولتان]

به عنوان پذیرائی از سوی بسیار آمرزندهٔ مهربان

و چه کسی نیکو گفتارتر از کسی است که [با افعال خود و اقوال خود و احوال خود و اخلاق خود] به خداوند دعوت کند [یعنی از کسی که در مملکت وجودش اعوان (یاران) خود و لشکریانش را به خداوند فرا می‌خواند وقتی که غیر او از اهل دعوت به سوی خدا نمی‌باشد، یا از کسی که اهل عالم کبیر را دعوت می‌کند وقتی که نبیّ یا خلیفۀ او (ع) باشد] و به صالح [بزرگ، همان ولایت حاصله به بیعت خاصّه یا نفس بیعت خاصّه] عمل کند و [کسی که بایع (بیعت کننده) با بیعت خاصّه است و ایمان در قلبش داخل می‌شود و اثر این بیعت بر اعضایش از دعوت او به خداوند با حالش و گفتارش و از عملش به ارکان آن، آن صالح از صالحات ظاهر می‌شود و اثر تسلیمش را بر زبانش ظاهر می‌سازد به اینکه] می‌گوید: همانا من از مسلمین (تسلیم شدگان) هستم

و نیکی و نه بدی متساوی نمی‌شود، [بدی کسی که به تو بدی کرده را] دفع کن با [فعلی] که آن بهتر است پس آنوقت کسی که بین تو و او دشمنی هست گویی که او دوستی گرم (صمیمی) می‌باشد

و آن را [یعنی این سجّیّه و خصلت را که همان دفع بدی با نیکی است را] دریافت نمی‌کنند مگر کسانی که صبر پیشه کرده‌اند {برای اینکه نفس در جبلت (سرشت) آن هنگام ورود ماناملایم هیجان غضب هست، و غضب، اقتضای آن دفع به اشدّ مایمکن است پس کسی که حبس نفس از هیجان غضب خود برایش ممکن نمی‌شود از این خصلت چیزی درک نمی‌کند} و آن را دریافت نمی‌کنند مگر دارندگان حظّ بزرگ [از کمالات انسانی]

و اگر نزعی (وسوسه‌ای، طعنه‌ای، غیبتی، افساد و فریبی) از [قِبَل] شیطان تو را وسوسه کند [یا طاعنی (طعن زننده‌ای) به تو طعنه می‌زند، یا حالت اراده احسان تو به بدکار را دافعی (دفع کننده‌ای) از تو دفع می‌کند] پس [از وسوسهٔ او] به خداوند پناه ببر [که او به تو پناه می‌دهد] همانا او [به استعاذت (پناه بردن) تو] همواره شنوا و [به استجارت (پناه خواستن) تو] دانا است

و از آیات او شب و روز و آفتاب و ماه هستند بر خورشید و نه بر ماه سجده نکنید و بر خداوندی سجده کنید که آنها را خلق کرده است که تنها او را عبادت کرده باشید [یعنی که عبادت را در او منحصر کنید، زیرا نظر بر واسطه و مسمّی قرار دادن او با اینکه او به عنوان اسم می‌باشد، یا کفر است یا شرک، و نظر بر ذی الواسطه از مرآتِ (آینه) واسطه عبادت برای مسمّی است به ایقاع (واقع ساختن) اسماء بر او و توحید برای ذات او و برای عبادت او است] {و تعمیم شب و روز و خورشید و ماه بر مُسْتَبْصِر (دارندهٔ بصیرت) مخفی نمی‌شود}

پس اگر استکبار کردند {برای اینکه نهی و امر برای مشرکین در اشراک صوری بوده که خورشید و ماه را عبادت می‌کردند، یا برای مشرکین در اشراک معنوی که آنها نفس و اهویهٔ آن را عبادت می‌کردند، یا کسانی که نبیّ (ص) یا خلیفهٔ او (ع) را منفکّ از خدای تعالی می‌دیدند، یا کسانی که ملائکه را عبادت می‌کردند و آنها را غیر از خداوند می‌دیدند} پس کسانی که نزد پروردگارت هستند [از ملائکۀ مقرّبین که نسبت به او تعالی مقام عندیّت دارند و از انسان‌های کاملی که برای آنها مقام عندیّت حاصل شده] {مقام عندیّت به قرابت ویژهٔ بنده به حقّ گفته می‌شود که نزد او تعالی شأنه قرار می‌گیرد} در شب و روز او را تسبیح می‌کنند و آنها خسته نمی‌شوند

و از آیات او این است که تو زمین را خاشع شده (فرو افتاده، خشک، ساکن) می‌بینی پس وقتی که آب را بر آن نازل می‌کنیم می‌جنبد و [گیاه را] بر می‌آورد همان کسی که آن را [بعد مرگ آن از نبات با گیاهان] احیاء کرد البتّه مردگان را [به حیات شریف انسانی بعد مرگ آنها از حیات حیوانی بلکه از حیات بشری به هنگام نفخهٔ اوّل] زنده می‌نماید همانا او بر هر چیزی [از میرانیدن و زنده کردن و غیر از اینها] بسیار توانا است

همانا کسانی که [از استقامت] در آیات ما منحرف می‌شوند [در هیچ مقامی] بر ما مخفی نمی‌شوند [پس در آتش افکنده می‌شوند]، آیا پس کسی که در آتش افکنده می‌شود بهتر است یا کسی که در روز قیامت در ایمنی می‌آید؟ به آنچه که خواستید عمل کنید همانا او به آنچه که عمل می‌کنید بینا است