سورهٔ نساء
نساء، نساء کبری
١١ يُوصِيكُمُ اللَّهُ فِي أَوْلَادِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنثَيَيْنِ فَإِن كُنَّ نِسَاءً فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثَا مَا تَرَكَ وَإِن كَانَتْ وَاحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ وَلِأَبَوَيْهِ لِكُلِّ وَاحِدٍ مِّنْهُمَا السُّدُسُ مِمَّا تَرَكَ إِن كَانَ لَهُ وَلَدٌ فَإِن لَّمْ يَكُن لَّهُ وَلَدٌ وَوَرِثَهُ أَبَوَاهُ فَلِأُمِّهِ الثُّلُثُ فَإِن كَانَ لَهُ إِخْوَةٌ فَلِأُمِّهِ السُّدُسُ مِن بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِي بِهَا أَوْ دَيْنٍ آبَاؤُكُمْ وَأَبْنَاؤُكُمْ لَا تَدْرُونَ أَيُّهُمْ أَقْرَبُ لَكُمْ نَفْعًا فَرِيضَةً مِّنَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمًا
خداوند دربارهٔ [میراث] اولادتان، برای مذکّر مثل بهرهٔ دو مؤنّث را به شما توصیه میکند، پس اگر دختران بیش از دو تا باشند پس دو ثلث ماترک برای آنها (دختران) است و اگر واحده باشد پس نصف برای او (دختر) است و اگر فرزندی داشت برای پدر و مادر برای هر کدام از آن دو یک ششم از ماترک است، و اگر فرزندی نداشته باشد و ورثهٔ او پدر و مادرش باشند پس برای مادرش یک ثلث [از ما ترک] است و اگر اِخوتی (برادران و خواهرانی) داشت پس برای مادرش سُدُس (یک ششم) است [اینها] بعد از وصیّتی است که به آن وصیّت کرده یا دین[ی که باید اداء شود] هستند، نمیدانید کدامیک از پدرانتان و فرزندانتان برای شما از جهت نفع اقرب (نزدیکتر) هستند [این فرض (وجوب) این تقسیم] به عنوان فریضهای از خداوند است همانا خداوند دانا و حکیم میباشد [و بر جاهل عاجز نسزد که با او مخالفت نماید و آنچه که او امر کرده است را تغییر دهد]
- ترجمه سلطانیخداوند دربارهٔ اولادتان، برای مذکّر مثل بهرهٔ دو مؤنّث را به شما توصیه میکند، پس اگر دختران بیش از دو تا باشند پس دو ثلث ماترک برای آنها (مؤنّث) است و اگر واحده باشد پس نصف برای او (مؤنّث) است و اگر فرزندی داشت برای پدر و مادر برای هر کدام از آن دو یک ششم از ماترک است، و اگر فرزندی نداشته باشد و ورثهٔ او پدر و مادرش باشند پس برای مادرش یک ثلث است و اگر اخوتی (برادران و خواهرانی) داشت پس برای مادرش یک ششم است (اینها) بعد از وصیّتی است که به آن وصیّت کرده یا دین(ی که باید اداء شود) هستند، نمیدانید کدامیک از پدرانتان و فرزندانتان برای شما از جهت نفع اقرب (نزدیکتر) هستند (این) به عنوان فریضهای از خداوند است همانا خداوند دانا و حکیم میباشد
- ترجمه راستینحکم خدا در حق فرزندان شما این است که پسر دو برابر دختر ارث برد، پس اگر همه دختر و بیش از دو تن باشند فرض همه دو ثلث[فرضها یعنی سهمیههای معیّن ارث، شش نوع است: نصف، رُبع (یک چهارم) ، ثُمن (یک هشتم) ، سُدس (یک ششم) ، ثلث (یک سوم) ، ثُلُثان (دو سوم) . ]ترکه است، و اگر یک دختر باشد نصف، و فرض هر یک از پدر و مادر یک سُدس تَرَکه است در صورتی که میّت را فرزند باشد و اگر فرزند نباشد و وارث منحصر به پدر و مادر بود، در این صورت مادر یک ثلث میبرد (باقی را پدر) ، و اگر میّت را برادرانی باشد در این فرض مادر یک سُدس خواهد برد، پس از آنکه حقّ وصیّت و بدهی که به مال میّت تعلق گرفته جدا شود. شما این را که پدران و فرزندان کدام یک به خیر و صلاح (و به ارث بردن) به شما نزدیکترند نمیدانید. (این احکام) فریضهای است که خدا معیّن فرموده، که خدا به هر چیز دانا و آگاه است.
- ترجمه الهی قمشهای١٢ وَلَكُمْ نِصْفُ مَا تَرَكَ أَزْوَاجُكُمْ إِن لَّمْ يَكُن لَّهُنَّ وَلَدٌ فَإِن كَانَ لَهُنَّ وَلَدٌ فَلَكُمُ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْنَ مِن بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِينَ بِهَا أَوْ دَيْنٍ وَلَهُنَّ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِن لَّمْ يَكُن لَّكُمْ وَلَدٌ فَإِن كَانَ لَكُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُم مِّن بَعْدِ وَصِيَّةٍ تُوصُونَ بِهَا أَوْ دَيْنٍ وَإِن كَانَ رَجُلٌ يُورَثُ كَلَالَةً أَوِ امْرَأَةٌ وَلَهُ أَخٌ أَوْ أُخْتٌ فَلِكُلِّ وَاحِدٍ مِّنْهُمَا السُّدُسُ فَإِن كَانُوا أَكْثَرَ مِن ذَلِكَ فَهُمْ شُرَكَاءُ فِي الثُّلُثِ مِن بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصَى بِهَا أَوْ دَيْنٍ غَيْرَ مُضَارٍّ وَصِيَّةً مِّنَ اللَّهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَلِيمٌ
و برای شما (مردان) نصف ماترک ازواجتان است اگر آنها (زنان) فرزندی نداشته باشند، پس اگر آنها (زنان) فرزندی داشته باشند پس بعد از وصیّتی که به آن وصیّت میکنند یا دین[ی که باید اداء شود] پس ربع از ماترک [زنان] برای شما است و ربع از ماترک شما (مردان) برای آنها (زنان) است اگر شما فرزند نداشته باشید، و اگر شما فرزند داشتید بعد از وصیّتی که به آن وصیّت میکنید یا دین[ی که باید اداء شود] پس ثُمُن (یک هشتم) از ماترک شما برای آنها (زنان) است و اگر مردی برادری و خواهری یا زنی وارث او باشد یا زن و (در حالی که) برادر یا خواهر داشت پس برای هر کدام از آن دو، سُدُس (یک ششم) است و اگر بیش از آن بودند پس آنها بعد از وصیّتی که به آن وصیّت شده یا دین[ی که باید اداء شود] در ثلث شریک هستند [در صورتی که] غیر ضرر رسان [به زیاده بر ثلث، یا با اقرار به قصد اضرار بر وارث] هستند، [این] وصیّتی (توصیّه کردن) از خداوند است و خداوند دانا [است پس با او مخالفت نکنید] و بردبار است [پس به عدم تعجیل مؤاخذهٔ او مغرور نشوید و از معاقبت (اِعمال مجازات) او در عاقبت بر حذر باشید]
- ترجمه سلطانیو برای شما (مذکّر) نصف ماترک ازواجتان است اگر آنها (مؤنّث) فرزندی نداشته باشند، پس اگر آنها (مؤنّث) فرزندی داشته باشند پس بعد از وصیّتی که به آن وصیّت میکنند یا دین (ی که باید اداء شود) پس ربع از ماترک (مؤنّث) برای شما است و ربع از ماترک شما (مذکّر) برای آنها (مؤنّث) است اگر شما فرزند نداشته باشید، و اگر شما فرزند داشتید بعد از وصیّتی که به آن وصیّت میکنید یا دین (ی که باید اداء شود) پس ثُمُن (یک هشتم) از ماترک شما برای آنها (مؤنّث) است و اگر مردی برادری و خواهری یا زنی وارث او باشد یا زن و (در حالی که) برادر یا خواهر داشت پس برای هر کدام از آن دو، سُدس (یک ششم) است و اگر بیش از آن بودند پس آنها بعد از وصیّتی که به آن وصیّت شده یا دین (ی که باید اداء شود) در ثلث شریک هستند (در صورتی که) غیر ضرر رسان هستند، وصیّتی از خداوند است و خداوند دانا و بردبار است
- ترجمه راستینسهم ارث شما مردان از تَرَکه زنانتان نصف است در صورتی که آنها را فرزند نباشد و اگر فرزند باشد برای شما ربع خواهد بود، پس از خارج کردن حق وصیت و بدهی که به دارایی آنها تعلق گرفته است. و سهم ارث زنان ربع ترکه شما مردان است اگر دارای فرزند نباشید، و چنانچه فرزند داشته باشید هشت یک خواهد بود از ترکه شما، پس از اداء حقّ وصیّت و بدهی شما. و اگر مردی یا زنی بمیرد که وارثش کلاله او باشند (یعنی پدر و مادر و فرزند نداشته باشد) و یک برادر و یا خواهر (اُمّی) داشته باشد در این فرض سهم ارث هر یک نفر از آنها یک سُدس خواهد بود و اگر بیش از یک نفر باشد همه آنها ثلث ترکه را به اشتراک ارث برند، بعد از خارج کردن بدهی و حقّ وصیّت میّت در صورتی که وصیّت یا بدهی زیانآور نباشد. این حکمی است که خدا سفارش فرموده، و خدا (به همه احوال بندگان) دانا و (به هر چه ناروا کنند) بردبار است.
- ترجمه الهی قمشهای١٣ تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ وَمَن يُطِعِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ يُدْخِلْهُ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا وَذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ
این [که شما را به آن امر کردیم از آداب معاشرت در حقّ یتیمان و ازواج و توارث] حدود خداوند است {حدود به معنی قُرقگاه و به این معنی است که کسی که از آن تجاوز کند، غیلان (شیران، دیوان، بدبختی و مصیبت) او را بدرند و کسی که داخل آن شود ایمن باشد} و کسی که از خداوند و رسولش [در محافظت بر حدود او] اطاعت کند [از خواصّ خداوند گردد، و کسی که از خواصّ خداوند گردید] او را به جنّتهایی داخل میکند که از زیر آنها نهرها جاری است ماندگار در آن هستند و آن کامیابی بزرگی است
- ترجمه سلطانیاین حدود خداوند است و کسی که از خداوند و رسولش اطاعت کند او را به جنّتهایی داخل میکند که از زیر آنها نهرها جاری است ماندگار در آن هستند و آن کامیابی بزرگی است
- ترجمه راستیناینها اوامر و احکام خداست، و هر کس پیرو امر خدا و رسول اوست او را به بهشتهایی درآورد که در زیر درختانش نهرها جاری است و آنجا منزل ابدی مطیعان خواهد بود، این است سعادت و فیروزی عظیم.
- ترجمه الهی قمشهای١٤ وَمَن يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَيَتَعَدَّ حُدُودَهُ يُدْخِلْهُ نَارًا خَالِدًا فِيهَا وَلَهُ عَذَابٌ مُّهِينٌ
و کسی که به خداوند و رسولش عصیان بورزد و از حدود او تعدّی نماید، او داخل آتشی میشود که در آن ماندگار است و برای او عذاب خوار کنندهای هست
- ترجمه سلطانیو کسی که به خداوند و رسولش عصیان بورزد و از حدود او تعدّی نماید، او داخل آتشی میشود که در آن ماندگار است و برای او عذاب خوار کنندهای هست
- ترجمه راستینو هر که نافرمانی خدا و رسول او کند و تجاوز از حدود و احکام الهی نماید او را به آتش درافکند که همیشه در آن (معذّب) است و همواره در عذاب خواری خواهد بود.
- ترجمه الهی قمشهای١٥ وَالـلَّاتِي يَأْتِينَ الْفَاحِشَةَ مِن نِّسَائِكُمْ فَاسْتَشْهِدُوا عَلَيْهِنَّ أَرْبَعَةً مِّنكُمْ فَإِن شَهِدُوا فَأَمْسِكُوهُنَّ فِي الْبُيُوتِ حَتَّى يَتَوَفَّاهُنَّ الْمَوْتُ أَوْ يَجْعَلَ اللَّهُ لَهُنَّ سَبِيلًا
و از زنان شما کسانی که زشتکاری بجا آورند پس چهار شاهد [مرد از مؤمنین] از خود علیهنّ [بر مقابل آن زنان را شاهد] بگیرید پس اگر [به کیفیّت اعتبار شده در شهادت بر زنا] شهادت دادند پس آنها (زنان) را در خانهها سکنی دهید تا مرگ آنها (زنان) را فراخواند یا خداوند برای آنها (زنان) راهی قرار دهد
- ترجمه سلطانیو از زنان شما کسانی که زشتکاری بجا آورند پس چهار شاهد از خود علیهنّ (بر مقابل آن زنان) بگیرید پس اگر شهادت دادند پس آنها را در خانهها سکنی دهید تا مرگ آنها را فراخواند یا خداوند برای آنها راهی قرار دهد
- ترجمه راستینزنانی از (جامعه) شما که عمل ناشایسته کنند چهار شاهد مسلمان بر آنها بخواهید، چنانچه شهادت دادند آن زنان را در خانه نگه دارید تا عمرشان به پایان رسد یا خدا برای آنها راهی پدیدار گرداند.
- ترجمه الهی قمشهای١٦ وَاللَّذَانِ يَأْتِيَانِهَا مِنكُمْ فَآذُوهُمَا فَإِن تَابَا وَأَصْلَحَا فَأَعْرِضُوا عَنْهُمَا إِنَّ اللَّهَ كَانَ تَوَّابًا رَّحِيمًا
و آن دو کس از شما که آن را بجا آورند پس آن دو را [با زجر (منع مکلّف از انجام متعلّق آن) مرد و حبس (بازداشتن از تصرّف در برخی امور خویش) زن] بیازارید پس اگر [آن دو] توبه کردند و [آن دو] به صلاح باز آمدند پس متعرّض آن دو مشوید [و راه آن دو را خالی کنید] که خداوند بسیار توبه (التفات) کننده و رحیم میباشد [و توبه (بازگشتن) میکند بر کسی که توبه کند و رحم میکند بر کسی که نادم است]
- ترجمه سلطانیو آن دو کس از شما که آن را بجا آورند پس آن دو را بیازارید پس اگر (آن دو) توبه کردند و (آن دو) به صلاح باز آمدند پس متعرّض آن دو مشوید که خداوند بسیار توبه (التفات) کننده و رحیم میباشد
- ترجمه راستینو هر کس از شما (مسلمانان) عمل ناشایست مرتکب شود، چه زن و چه مرد، آنان را (به سرزنش و توبیخ) بیازارید، چنانچه توبه کردند و به کار شایسته پرداختند متعرض آنها نشوید، که خدا توبهپذیر و مهربان است.
- ترجمه الهی قمشهای١٧ إِنَّمَا التَّوْبَةُ عَلَى اللَّهِ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ السُّوءَ بِجَهَالَةٍ ثُمَّ يَتُوبُونَ مِن قَرِيبٍ فَأُولَئِكَ يَتُوبُ اللَّهُ عَلَيْهِمْ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا
جز این نیست که توبه بر خداوند برای کسانی است که از روی جهالت عمل بد میکنند سپس نزدیک است که توبه (بازگشت) کنند پس ایشان را، خداوند بر آنها توبه (التفات) میکند و خداوند دانا و حکیم میباشد [و اقتضاء حکمت او که همان مراقبت دقیق امور و اعطاء حقّ هر ذیحقّی به او است با علم به استعداد عباد و استحقاق آنها حین توبۀ عبد و قرب (نزدیکی) او به سرای اصلیش و استحقاق او بر قبول و وصول به سرای خود، قبول توبۀ او است]
- ترجمه سلطانیجز این نیست که توبه بر خداوند برای کسانی است که از روی جهالت عمل بد میکنند سپس نزدیک است که توبه کنند پس ایشان را، خداوند بر آنها توبه (التفات) میکند و خداوند دانا و حکیم میباشد
- ترجمه راستینمحققا خدا توبه آنهایی را میپذیرد که عمل ناشایسته را از روی نادانی مرتکب شوند و پس از آن به زودی توبه کنند، البته خدا آنها را میبخشد و خدا (به مصالح خلق) دانا و آگاه است.
- ترجمه الهی قمشهای١٨ وَلَيْسَتِ التَّوْبَةُ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ السَّيِّئَاتِ حَتَّى إِذَا حَضَرَ أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ إِنِّي تُبْتُ الْآنَ وَلَا الَّذِينَ يَمُوتُونَ وَهُمْ كُفَّارٌ أُولَئِكَ أَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا
و توبه برای کسانی که به سیّئات عمل میکنند نیست تا وقتی که مرگ به هر کدام از آنها حاضر شود [یعنی مرگ را معاینه کند] بگوید که من الآن توبه کردم، و نه کسانی که میمیرند [در حالی که] کافرند، آنان را برایشان عذابی دردناک آماده کردهایم
- ترجمه سلطانیو توبه برای کسانی که به سیّئات عمل میکنند نیست تا وقتی که مرگ به هر کدام از آنها حاضر شود بگوید که من الآن توبه کردم، و نه کسانی که میمیرند (در حالی که) کافرند، آنان را برایشان عذابی دردناک آماده کردهایم
- ترجمه راستینو کسانی که (تمام عمر) به اعمال زشت اشتغال ورزند تا آنگاه که یکیشان مشاهده مرگ کند در آن ساعت پشیمان شود و گوید: اکنون توبه کردم، توبه چنین کسی پذیرفته نخواهد شد، و آنان که به حال کفر بمیرند (توبه آنها نیز قبول نشود) ، بر اینان عذابی دردناک مهیا ساختیم.
- ترجمه الهی قمشهای١٩ يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا يَحِلُّ لَكُمْ أَن تَرِثُوا النِّسَاءَ كَرْهًا وَلَا تَعْضُلُوهُنَّ لِتَذْهَبُوا بِبَعْضِ مَا آتَيْتُمُوهُنَّ إِلَّا أَن يَأْتِينَ بِفَاحِشَةٍ مُّبَيِّنَةٍ وَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ فَإِن كَرِهْتُمُوهُنَّ فَعَسَى أَن تَكْرَهُوا شَيْئًا وَيَجْعَلَ اللَّهُ فِيهِ خَيْرًا كَثِيرًا
ای کسانی که ایمان آوردهاید بر شما حلال نمیشود که با کراهت زنان آنها (زنان) را به ارث ببرید و به آنها سخت نگیرید [یعنی آنها (زنان) را به جهت ضرار (زیان رساندن) از نکاح کردن منع نکنید] تا بعضی از آنچه که به آنها دادهاید را ببرید مگر آنکه زشتکاری آشکاری بیاورند [آنچه که منجر به شقاق (ستیزهگری، ناسازگاری، اختلاف، شکاف، مشاجره) با ازواج میشود زیرا آن در این صورت فدیه گرفتن از مهر و غیر آن و خُلع آنها (زنان) را برای آنان (مردان) حلال میکند] {خُلع به طلاق در ازای دریافت مالی معیّن (فدیّه) از زوجه با کراهت وی از زوج گفته میشود} و با آنها (زنان) به نیکی [به آنچه که عقل و شرع آن را میپسندد] معاشرت کنید پس اگر از آنها کراهت داشتید پس چه بسا از چیزی کراهت داشته باشید و خداوند در آن خوبی زیادی قرار بدهد
- ترجمه سلطانیای کسانی که ایمان آوردهاید بر شما حلال نمیشود که با کراهت زنان آنها (زنان) را به ارث ببرید و به آنها سخت نگیرید تا بعضی از آنچه که به آنها دادهاید را ببرید مگر آنکه زشتکاری آشکاری بیاورند و با آنها (زنان) به نیکی معاشرت کنید پس اگر از آنها کراهت داشتید پس چه بسا از چیزی کراهت داشته باشید و خداوند در آن خوبی زیادی قرار بدهد
- ترجمه راستینای اهل ایمان، برای شما حلال نیست که زنان را به اکراه و جبر به میراث گیرید (مانند جاهلیّت) ، و بر آنان سختگیری و بهانهجویی مکنید که قسمتی از آنچه مهر آنها کردهاید به جور بگیرید، مگر آنکه عمل زشتی از آنها آشکار شود. و در زندگانی به آنها به انصاف رفتار نمایید، و چنانچه دلپسند شما نباشند (اظهار کراهت مکنید) چه بسا چیزها ناپسند شماست و حال آنکه خدا در آن خیر بسیار مقدّر فرماید.
- ترجمه الهی قمشهای٢٠ وَإِنْ أَرَدتُّمُ اسْتِبْدَالَ زَوْجٍ مَّكَانَ زَوْجٍ وَآتَيْتُمْ إِحْدَاهُنَّ قِنطَارًا فَلَا تَأْخُذُوا مِنْهُ شَيْئًا أَتَأْخُذُونَهُ بُهْتَانًا وَإِثْمًا مُّبِينًا
و اگر خواستید زوجی را جای زوجی [دیگر] جایگزین کنید و به یکی از آن دو [زن] مال زیاد دادهاید پس چیزی از آن را باز پس نگیرید آیا آن را با تهمت زدن میگیرید؟ و [حال آنکه آن] گناهی آشکار است
- ترجمه سلطانیو اگر خواستید زوجی را جای زوجی (دیگر) جایگزین کنید و به یکی از آن دو (زن) مال زیاد دادهاید پس چیزی از آن را باز پس نگیرید آیا آن را با تهمت زدن میگیرید؟ و (در حالی که آن) گناهی آشکار است
- ترجمه راستینو اگر خواستید زنی را رها کرده و زنی دیگر اختیار نمایید و مال بسیار مهر او کردهاید نباید چیزی از مهر او بازگیرید، آیا به وسیله تهمت زدن به زن و گناهی آشکار مهر او را میگیرید؟!
- ترجمه الهی قمشهای